|
Orhan Burian Hep Bizimleydi
Mehmet Başaran
Güzel uğruna yazı yazılır, iyi uğruna, doğru uğruna.
Ufuklar, gücü yettiği denli, bu üç uğurda birden
yazıp konuşmak istiyor, diyerek, Yücel'in ardından,
Ufuklar'ı çıkarmaya başlamıştı, 1952 Şubatında.
Kapanan Yücel oylumunda, küçük bir dergiydi ama,
içeriğiyle düşün ve sanat dünyamızın ufuklarını
genişleten bir dergi.
İngilizceden, yetkin şiir çevirileri (Çeviren
verilmemişti ama, biliyordum, Orhan Burian'ın
işiydi.) Ali Agah, Y. Dilli, M. Ö. Ergin de onun
takma adlarıydı. Kuşkusuz, O. B. kısaltmasıyda oydu.
Bir yoğun Orhan Burian emeği.
"Yabancılara Hangi Yazarlarınızı Tanıtalım"
sormacası da ilginçti.
Nurullah Ataç, Hüsamettin Bozok, Sabahattin
Eyüboğlu, Ayşe Nur yanıtlamışlardı sormacayı.
Alçakgönüllülükle, hoşgörüyle, özveriyle çıkan,
insan sıcağı bir dergi; kuşkusuz Vedat Günyol
birlikteliğiyle... Aybaşlarında bizim için bir yazın
şöleni.
Şöyle diyordu mektubunda:
"Ufuklar, ne başarabilecek bilmiyorum; ama
başkalarında kusur saydığım tarzda hareketi, kendim
benimseyemem. Ne de memleketin bütün dertlerini
deşmek ve devasını vermek, bu kadar küçük bir
kuvvetin harcıdır.
Ne
kadar sürdürebileceğimizi de bilmiyorum. (...)
Dergiyi ancak ve ancak okuyucular için çıkardığıma
göre, yeter sayıda okur çıkmazsa sürdürmeyi,
sürdürme imkânları icat etmeyi sadece abes değil,
prensipsizlik de sayarım." (14.3.1952)
Bir
de öykü yarışması açtı Ufuklar, ama sondan bir
önceki sayısında, yürek yakıcı bir özür vardı:
"Hastalık nedeniyle geciktik, özür diliyoruz."
Ve
ardından acı haber geldi.
"İyiye, güzele, doğruya" diyerek Burian'la yola
çıkanların ufuklarını karartan bir haber.
5.V.1953'te genç yaşında aramızdan ayrılmıştı
sevgili Burianımız. Ama, susmamalıydı Ufuklar,
başlattığı yolculuk sürmeliydi; hep aramızda
olmalıydı o da. Umudumuz, yakın arkadaşlarındaydı.
Burian'la aynı insanlık hamurundandı Vedat Günyol,
ne güne duruyordu?
Çıkageldi haberi:
"Ufuklar'ı, Orhan Burian adına yaşatmak ve bir
sayısını onun anısına ayırmak hususundaki düşüncen
çok yerinde. Bu fikri, nice zaman önce Muhtar'a
kabul ettirmeye muvaffak olmuştum." (17.IV.1953)
Umudun gerçekleştiricisiydi mektup.
1953 Ekiminden sonra dergi, Yeni Ufuklar adıyla
"Kurucusu Orhan Burian" denerek çıkmaya başladı. Ana
doğrultusundan güzel uğruna, iyi uğruna, doğru
uğruna yazılmış yazılarla. Düşünce ağırlıklı, saygın
bir dergi oldu. Yeni ozanlar, yazarlar kazandırdı
yazınımıza...
24
yıl 6 ay gücünce omuz verdi, düşün ve sanat
yaşamımıza Yeni Ufuklar; onurla, ilkelerinden ödün
vermeden yaptı bunu. Orhan Burian'ın soluğunu,
adımlarını duyarak. Ülkeyi, insanı kucaklayan
sımsıcak bir insanlık görüşüyle...
Şevkibey Sok. 27 Cevizlik - Kadıköy
İstanbul, Haziran 17,1953
Başarancığım,
Muhtar beye yolladığın
mektubu okudum. Ufuklar'ı Orhan bey adına yaşatmak
ve bir sayısını onun hatırasına ayırmak hususundaki
düşüncen çok yerinde. Bu fikri nice zaman önce
Muhtar'a kabul ettirmeye muvaffak olmuştum. Eğer
kararından caymazsa, Ufuklar devam edecek. Senden
şimdi bir ricam var: Orhan bey için, bir hafta
içinde elime geçmek üzere, bir yazı yazıverir misin?
Orhan beyin en sevdiği kimseler arasında bulunduğunu
sana hatırlatmama kızmazsın değil mi?
Bu
aylar içinde İstanbul'dan geçecek misin? Ne olur
haber ver de, görüşelim. Ben Temmuz beşte Ankara'ya
gidip Orhan beyin evrakını karıştıracağım. Ondan
sonra Fakir'e uğramak istiyorum. Belki İzmir'e de
iner, dönüşte sizin taraflardan geçerim. Sen o zaman
Edremit'te isen sana da uğrarım. İsa'yı görmek
niyetindeyim.
Yazıyı lütfen acele yollayıver. Hepinizi
gözlerinizden öperim, sevgili kardeşim.
V. Günyol
|
