Birkaç Kitaba Değini

Hasan Akarsu

ŞİİR TASARIMI ve SÜREÇLER (1)

Ozan, yazar Nuray Gök Aksamaz'ın çoğunlukla Türk Dili Dergisi'nde yayımlanan şiir tasarımı ve süreçleri üzerine yazıları aynı adla kitaplaştı: "Şiir Tasarımı ve Süreçler". Yazar Gök Aksamaz, belirlediği konularda sorular sorup yanıtlıyor: Şair gerçekliği nasıl kavrar ve yeniden üretir? Şiirin sınırı nedir, geleceği nedir, gelecekteki yeri, önemi ve işlevi nedir? İmgenin niteliği ne olmalıdır? Kısaca şiir ve ozan üzerine alabildiğine geniş düşünerek sorgulamalarda bulunan yazar ilgi çekici görüşler öne sürüyor. Ozanın işinin güç olduğu kanıtlanıyor bir bakıma: "...Şair, sözcükleri yüklü-yüksüz, anlamlı-anlamsız, kirli-temiz diye ayırıp bir soyutlama yapamayacağına göre, şiire önyargısız, takınaksız ve bildiklerini de unutarak girmelidir. Bu durumda şiirin yeni bir kavrayış ve arayış yöntemi olduğu da ortaya çıkmakta ve oldukça önem kazanmaktadır..." (s.24) Şiirde imgenin öneminin büyük olduğu, şiiri ve sözcükleri bulmakta etken olduğu gerçek. Şiirde güzele ulaşmak için hangi ölçülere ve değerlere önem verilmelidir? Şiir kimler için iyidir, ezenler için mi, ezilenler için mi? Şiir için kendiliğinden uygulanan bir an'dan söz edilebilir mi? Şiir tasarımında belirsizlikler nelerdir? Bir şiirde yer ve zaman ne ölçüde belirlidir? Yabancılaşmada ozanın tutumu ne olmalıdır? Ozan ve kimlik sorunu nedir? Bu ve benzeri soruların yanıtlarını bu kitapta bulmak güzel değil mi? "Şiir Gerçeği ve Tutarlılık" başlıklı yazıdan kimi tümceler bile insanı düşündürmeye yetiyor: ""...Her şiir, kendisiyle açıklanabilecek bir tutarlılığa sahiptir... Şiir, kendi başına bir anlamsal dizgedir... Bilim insanlarının imgelem gücünü yardıma çağırmaları da ereği olan bir yöntemdir sonunda... Sezgi ile zekanın ilişkisi daha belirli görünüyor şiirle... Şairler, kopyası yerine asıl olanı duyumsamak ve dokunmak isterler kanısındayım. Şairleri de kopyalarlar mı bilemem!" (s.63-65) Şiire bilimsel ve düşünsel yaklaşımlar, savaş karşısında ozanın sorumluluğu vb birçok konuda bilgi edinmek için yararlı bir yapıt sunuyor Nuray Gök Aksamaz.

TAN AĞRISI (2)

Ozan, yazar A. Kadir Paksoy on birinci şiir kitabını yayımladı: Tan Ağrısı. Kitabın başında, 19 Ocak 1993'te Ankara Sanat Kurumu'nda A. Kadir Paksoy adına düzenlenen toplantıda Behçet Aysan'ın ozan için yaptığı konuşma yer alıyor. Behçet Aysan, A. Kadir için "Bir Geçiş Dönemi Şairi" diyor. Toplumcu, üretken ve lirik bir ozan olduğunu vurguluyor ayrıca.

A.Kadir Paksoy, doğaya tutkun bir ozan. İçindeki çocukla, "kır çiçekleri korosuna" kim katılmak istemez ki? Dağ, özgürlük, deniz diyerek yanlış yorumlar yaparak, yalanlar söyleyerek insanımızı, çocuklarımızı aldatanları kınıyor, çocukları uyarıyor: "...Çocuklar kalkın/ Kalkın çocuklar/ Geceyi çalmışlar siz uyurken/ Karanlık serpiyor üstünüze uğrular/Kör lambaları ellerinde karadüzenin/ Uyanın bakın hele/ Sonsuz uykuya salacaklar sizi/ Göz göre göre. " (s. 17) Ozan, her şeye karşın umudunu yitirmeyen kişi değil mi? Sisler içinde yanıp sönen deniz feneri, ozanın içinde söner mi sanırsınız? Tarih bilincinin de şiirlerine yansıdığını görüyoruz. "Seni Sevmekten Geldi Başımıza Ne Geldiyse Ankara", "İnsana İnan" "Ankara Kalesi" vb şiirleri buna örnek: "...Ne geldiyse başımıza seni sevmekten geldi Ankara/ Tanrılar kendilerine eş koşmak saydı seni yüceltmemizi/ Açtılar Pandora'nın kutusunu yeniden/ Saldılar üstümüze tüm kötülükleri" (s.32) Ozan, şiirin kolaya gelmediğini biliyor. Yitirilen iyi dostları anıyor şiirlerinde. Dünyanın gittikçe kötüleştiğini vurguluyor: "Dünya bir tuhaf oldu/ Felaketler art arda/ Kanlı sofralarda barış güvercinleri/ Kadehlerde gözyaşı/ Kalpsiz de yaşanabiliyor artık/ Çatladı ar damarımız/ Çölleşti insan ruhu... " (s.55) Tüm olumsuzluklara karşın umudumuzu, insana inancımızı yitirmeden sürdüreceğiz yaşamımızı. A. Kadir Paksoy'un "Tan Ağrısı"nda bunun ipuçlarını buluyoruz.