İki ayın içinden

 

DÜNYA ŞİİR GÜNÜ

 

Türkiye PEN yazarlar Derneği'nin, Uluslararası PEN'in Edinburgh'daki 64. kongresine, 21 Mart gününün Dünya Şiir Günü olması önerisini götürmüştü; Bu, oybirliğiyle kabul edildi. Türkiye PEN Yazarlar Derneği, konunun UNESCO gündemine de alınmasını başardı. UNESCO, Alpay Kabacalı'nın açıkladığına göre bütün dünya ülkelerinden, PEN'lerden ve ilgili kuruluşlardan görüş aldıktan sonra, 21 Mart gününü "Dünya Şiir Günü" olarak duyurdu...

Bu yıl, Dünya Şiir Günü, üçüncü kez kutlanıyor. PEN Yazarlar Derneği, TC. Kültür Bakanlığı'ın katkılarıyla Atatürk Kültür merkezi'nde gerçekleştirdi ‘Dünya Şiir Günü'nü. Bir de, "Dünya Şiir Günü" kitapçığı dağıtıldı. Dünya Şiir Günü amblemini de değerli sanatçı Sait Maden hazırladı.

PEN Yazarlar Derneği 2000 Yılı Dünya Şiir Günü Şiir Büyük Ödülü, Fazıl Hüsnü Dağlarca'ya verildi.

Toplantıda, açış konuşmasını PEN Yazarlar Demeği Başkanı Alpay Kabacalı yaptı; Kültür Bakanı İstemihan Talay güzel bir konuşma yaparak Dağlarca'nın ödülünü kendi eliyle verdi.

Fazıl Hüsnü Dağlarca, ödül töreninde özet olarak şöyle konuştu: «Vietnam Savaşı kitabımı hazırlarken birçok kaynağa el atmıştım. Bunlardan biri de Vietnam Atasözleri idi. Şu söz beni uyandırdı: "Evinizden çıkarken saygıdeğer birinin önde gittiğini duyunuz."

Düşündüm, ne demek, evden çıkarken saygıdeğer birinin önde gittiğini duymak? Düşündüm, düşündüm, bu atasözünün gizini yakaladım. Saygıdeğer biri, şiirdi; şiirden adamdı...

İlk çağlarda bulduğu sözcüklerle kendi kendine söylevler sözler söyleyen biri. Şiir öneren, saygı denen biri. Sonraları sözcükleri çoğalttıkça daha yol açan biri. Şiir adam yavaş yavaş ni kuran biri. Bu şiir adama o kadar inandım ki, şiir yazarken evde özel gömlek giymeye başladım. Şiir yazarken bu adamın önüme çıktığını içimde hissettim, önümdeki dizeleri işledim. Şiir adam her zaman yanımda oldu. Bana da birkaç kez gülümsemiştir. Bana da bazı özel sözler söylemiştir. Onlardan birini de yeniden söylemek isterim.

Bir gün bana şunu söyledi:

"Sanat eseri hem bir saat gibi içinde bulunduğu anı göstermelidir hem de pusula gibi sanatın gideceği yeri, gitmesi gereken yeri göstermeli."

Şiir adam, uzuuuun yaşamımda hep yanımda olmuştur; evde, sokakta, herhangi bir konuşmada... Şunu da söyleyebilirim, arkadaşlarımla konuşurken de üçüncü kişi olarak beni izlemiştir. Ve şimdi şiir adamı yanımda hissediyorum. Bu geceye, bu anımı anlatırken şiir adama teşekkür ediyorum. Saygılar sunarım. »

Toplantının ve şiirlerin sunuculuğunu değerli sanatçılar Işık Yenersu ile Gülsüm Gökalp yürüttüler.

Dağlarca'nın Dünya Şiir Günü'nünde sunduğu ve dinleyenlere sanatçı Işık Yenersu sesiyle yansıtılan şiiri şuydu:

 

Çeçen Meleği

 

Tam geçiyorduk ki yarıldı gökyüzü

Yağan Rus bombalarıyla yarıldı sınır

Yarıldı gebe karnı anamın

 

Uçuverdim ben çeçen meleği

Dokuz ay dokuz günlük

Doğmama bir gün kala

 

Ulaştım Moskova'ya kan köpük

Ulaştım ingiltere'ye ilk devrimin beşiğine yeryüzünün

Ulaştım Paris 'e Berlin'e Roma 'ya

Son günde uçtum uçtum ulaştım New York'a

 

Özgürlük yontusu güneşte parlarken

Bir günüm eksik dedim

Bir gün sonra doğacaktım dedim

Sordum insan hakları nerde

 

İnsan hakları uykuda dediler

 

Dünya Şiir Günü Bildirisi'ni Melih Cevdet Anday kaleme aldı. Uzun bildirinin bir yerinde şöyle diyor: «Bilim de, sanat gibi imgelemin ürünüdür. Nobel sahibi ünlü Fransız ozanı Saint- John Perse, Amerika'da bulunduğu bir sırada Einstein'den bir çağrı telefonu almış.   (Bunu Andre Mourois’in Les İllusion adlı kitabında okumuştum) Konuşmaları sırasında Einstein, ona şiirlerini nasıl yazdığını sormuş ve Saint John Perse'in, "Sezgi ile" demesi üzerine heyecanla, "Biz bilim adamları da öyle çalışırız" demiş. "Her şeyin başı imgelemdir". »

Bu yıl, Dünya Şiir Günü kutlaması, KASDAV ile TYS işbirliğiyle Kadıköy'de de yapıldı. Kadıköy Evlendirme Salonu, Kadıköy Belediye Başkanlığı'nca bu toplantı için özel olarak verilmişti. Toplantıya Selami Oztürk'le Cengiz Bektaş da katıldılar.

 

DAĞLARCA İÇİN  TOPLANTI

24 Mart 2000 günü saat 18.00'de "İstanbul Goethe Enstitüsü"nde Fazıl Hüsnü Dağlarca için 85. doğum yılı dolayısıyla bir toplantı düzenlendi. Konuşmacılar: Lucien Leitess, Önay Sözer Ahmet Soysal...

"Arzu ve Varlık - Dağlarca'ya Bakışlar" adlı yapıtın da yazarı olan Ahmet Soysal 'in Dağlarca'dan okuduğu şiirlerin Almancalarını İngrid İren seslendirdi. Toplantıya Dağlarca'nın kendisi de katıldı.

Ahmet Soysal, "Arzu ve Varlık - Dağlarca'ya bakışlar" yapıtında "Uzaklarla Giyinmek" için şöyle yazıyor: «UZAKLARLA

GİYİNMEK (1990), son otuz yılın en iddialı yapıtıdır. Şeyh Galib'e Çiçeklerde dikkati çeken felsefi tematik burada bir çeşit doruğa erişmiş durumdadır. Biçimsel yenilikler öne çıkar. Dağlarca bu yapıtta "kendinden değişik" söyleme tutumu içindedir çoğu kez. Sanki yeni bir poetika yaratma çabasındadır. Büyük bir deneysel yapıttır; bu anlamda, kısaca özetlenmesi olanaksızdır. “Çocuk ve Allah” ya da “Asû”nun lirizm ölçütleriyle değerlendirilmeyip kendinde aranması gereken ölçütlerle yaklaşılmalıdır. Dağlarca, büyük bir yaratı deviniminde başkalığın tehlikesini göze almış görünmektedir.»

 

"YER SARSILDIĞINDA" SERGİSİ

Yapı Kredi Kültür Merkezi Sermet Çifter Kütüphanesi Salonu'nunda "Deprem Dayanışmasında Dünya Yazarları" sergisi...

Kokteyl 18 Nisan 2000'de saat 18'de, sergi 19 Nisan ile 27 Mayıs günleri arasında gerçekleşti.

Türkiye Yazarlar Sendikası'nın dünya yazarlarına yönelttiği bir çağrı mektubuna, çok sayıda çok sıcak yanıtlar geldi; sergi, bu dayanışmanın belgeyerini bir araya getiriyor.

Türkiye Yazarlar Sendikası'nın girişimi ve tüm dünya yazarlarının katkılarıyla gerçekleşmiştir. Yapı ve Kredi Bankası A.Ş. için düzenlenmiştir.

 

DİL DERNEĞİ ÖMER ASIM AKSOY ÖDÜLÜ

Aksoy ailesi ile Dil derneği'nce düzenlenen "Ömer Asım Aksoy Dil Derneği Ödülü"nün altıncısı bu yıl "roman" dalında verilecektir, ödüle katılma koşulları:

1) Ödüle aday romanlarda, Dil Derneği'nin amaçlarına uygunluk; dilin yaratıcı olanaklarını kullanmada başarı yanında yazınsal açıdan özgünlük aranacaktır.

2) Ödüle 1 Ocak - 31 Aralık 1999 günleri arasında yayımlanmış bir roman aday gösterilebilir.

3)  Ödüle aday romandan altı tanesi, yazarın kendisince ya da yazarın izniyle yayınevince Dil Derneği'ne (Konur Sokak 30/1, 06640 Kızılay-Ankara" (Tel: 312 425 83 60) elden ya da postayla ulaştırılmalıdır.

4)  Ödül tek bir yapıta verilecek, bölüştürülmeyecektir

5) Ödüle son başvuru tarihi 31 Mayıs 2000'dir.

6) Seçici kurul: Prof. Dr. Suat Aksoy, Prof. Dr. Olcay Önertoy, Emin Özdemir, Talip Apaydın ve Burhan Günel’den oluşturulmuştur.

7)  Aksoy ailesinin parasal katkısıyla düzenlenmekte olan ödül, 400 000 000 TL. olarak belirlenmiştir, ödül, bir belge ve plaketle birlikte 26 Eylül 2000'de yapılacak 68. Dil Bayramı töreninde verilecektir.

8) Dil Derneği Yönetim Kurulu üyeleri ödüle aday olamazlar.

 

DİL DERNEĞİ BEŞİR GÖĞÜS ÖDÜLÜ

 

Dil Derneği Beşir Göğüs Ödulu"nün konusu "İlköğretim İçin Dilbilgisi Elkitabı"dır.  Katılma koşulları:

1) Ödüle aday araştırmalarda, Dil Derneği'nin amaçlarına uygunluk, Türk diline ve eğitimine katkı, dilin yaratıcı olanaklarını kullanmada başarı yanında, yapıtın bilimsel değeri göz önüne alınacaktır.

2) Ödüle, 1 Ocak - 31 Aralık 1999 günleri arasında yayımlanmış ya da hiç yayımlanmamış araştırmalar aday gösterilebilir. (Yayımlanmamış araştırmalar, A-4 boyutundaki kâğıtlara iki aralıkla yazılarak bir dosya oluşturulacaktır.)

3) Ödüle bireysel ya da ortak çalışmalar aday olabilir

4) Ödüle aday yayımlanmış yapıtın ya da yayımlanmamış dosyanın altı tanesi yazarın kendisince, ya da yazarın izniyle yayınevince dil derneği'ne (Konur Sok 30/1,06640 Kızılay-Ankara Tel: 312 425 85 60) elden ya da postayla ulaştırılacaktır.

5) Ödül tek bir yapıta verilecektir, bölüştürülmeyecektir.

6) Ödüle son başvuru tanhı 31 Aralık 2000'dir.

7) Seçici Kurul, Dilek (Göğüş) Ülgiray, Prof. Dr. Doğan Aksan, Prof. Dr. Ahmet Kocaman, Prof. Dr. İclal Ergenç ve Adnan Binyazar'dan oluşturulmuştur.

8) Göğüş ailesinin parasal katkısıyla düzenlenen ödül 750 000 000 TL olarak belirlenmiştir, ödül, bir belge ve plaketle birlikte Beşir Göğüş'ün doğum günü 12 Şubatta verilecek.