BERKE VARDAR

 

İstanbul doğumlu olan Berke Vardar, Galatasaray Lisesi'ni bitirdikten sonra İstanbul Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Fransız Dili ve Edebiyatı Bölümü'nü de bitirdi. Aynı bölümde «asistan» oldu.. 1970' te doçentliğe 1977'de profesörlüğe yükseldi.

 

1934'te doğmuştu, onu, 8.12.1989'da henüz 55 yaşında iken yitirdik.

 

Daha 25 - 26 yaşlarında iken Cemil Meriç'le birlikte Antoine Meillet ve Michel Lejeune'den yararlanarak (yararlanabilerek) «Dillerin Yapısı ve Gelişmesi» adlı yapıtı hazırlayıp yayımladı. Bu, güçlüğü bilen kişilerin bakışlarını onun üzerinde toplamıştı. Dillerin Yapısı ve Gelişmesi, kuşkusuz geleceğin yetkin bir dilbilimcisini muştuluyordu. Nitekim öyle oldu.

 

Gerçek bir dilbilimci olan Prof. Dr. Berke Vardar'ın «Sözlüksel Bir Kavram Alanı İncelemesi», «Fransa'da Toplumsal ve Siyasal Sözcüklerin Temel Yapısı» yapıtlarıyla uluslararası bilim evrenine girdiği görülür. Bunlar yapısal dilbilimin başyapıtlarından sayılabilir. Kazandığı dilbilim yetkinliğiyle Türkçenin sorunlarına da eğildi. «Dil Devrimi Üstüne»yi buna örnek gösterebiliriz.

«Dilbilimin Temel Kavram ve İlkeleri» adlı betiği öğretici niteliği gözardı edilemeyecek bir yapıttır. Öğretici nitelikli başka bir yapıtı da üç ciltlik «Fransız Edebiyatı»dır.

 

Berke Vardar, önemli dilbilim yapıtlarını da çevirerek Türkçeye kazandırmıştır. Bunların başında Ferdinand Saussur'un Genel Dilbilim Dersleri; Adre Martinet'nin İşlevsel Genel Dilbilim, Joseph Vendrtys'nin Dil ve Düşünce, Pierre Guiraud'nun Anlambilim adlı yapıtları gelir.

 

Her yaptığını eksiksiz oluşturma tutkusuyla yapan Berke Vardar'ın en son yapıtı, genişleterek yeniden yayımladığı «Açıklamalı Dilbilim Terimleri Sözlüğü»dür. Son olarak Edebiyat Fakültesi Yabancı Diller Bölümü'nün çıkardığı Dilbilimi dergisini de söylemek gerekir. Çünkü uluslararası bilim çevrelerince aranan bu dergi, daha çok Berke Vardar'ın emek ve gözetimi ile çıkarılıyordu.

Türk Dili Dergisi, Prof. Dr. Berke Vardar'in anısı önünde saygı ile eğilir.

 

T.D.D.